Phân tích bài thơ Đoàn thuyền đánh cá (Có dàn ý chi tiết)


Bài thơ Đoàn thuyền đánh cá là một bài thơ hay của Huy Cận, thể hiện được quan điểm sáng tác mới mẻ của nhà thơ. Nội dung bài thơ có hình ảnh tươi vui của và đồng thời ngợi ca được vẻ đẹp của thiên nhiên Việt Nam.

Nhằm giúp các em có thể viết bài văn phân tích bài thơ Đoàn thuyền đánh cá được tốt nhất, hôm nay Kho tàng văn mẫu sẽ hướng dẫn các em lập dàn ý cho đề văn này cũng như cung cấp thêm 1 bài văn mẫu cho các em tham khảo.

I. Lập dàn ý phân tích bài thơ Đoàn thuyền đánh cá

1. Mở bài

về nhà thơ Huy Cận và bài thơ Đoàn thuyền đánh cá.

– Đoàn thuyền đánh cá được nhà thơ Huy Cận viết vào năm 1958 tại Quảng Ninh.

2. Thân bài phân tích bài thơ Đoàn thuyền đánh cá

a. Cảnh đoàn thuyền ra khơi và tâm trạng của người đi biển

đoàn thuyền ra khơi là vào ban đêm.

– Hình ảnh đoàn thuyền ra khơi gần gũi và thân thương. Mặc dù ra khơi trong đêm tối nhưng không khí vui tươi, không chút mệt mỏi.

– Tinh thần lạc quan, sự háo hức và niềm hi vọng vào một ngày mai với những mẻ cá đầy.

b. Cảnh đoàn thuyền đánh cá trên biển

– Không gian biển cả mênh mông, hình ảnh đoàn thuyền cũng trở nên hùng vĩ.

– Bước ra biển khơi đánh cá như bước vào một cuộc chiến oanh liệt.

– Sự oai hùng của đoàn thuyền đánh cá giữa biển khơi.

– Sự mê hay, hăng hái của ngư dân trong công việc.

c. Cảnh đoàn thuyền đánh cá quay trở về

– Tiếng hát tiếp tục được cất lên xóa tan đi mệt nhọc của một đêm vát vả.

– Con người trở nên oai hùng trước thiên nhiên hùng vĩ.

3. Kết bài

– Tổng kết lại nội dung bài thơ Đoàn thuyền đánh cá và nêu quan điểm của em về bài thơ này.

Bài viết liên quan

>> Phân tích bài thơ Bếp lửa của Bằng Việt (Có dàn ý chi tiết)

>> Phân tích bài thơ Ánh trăng của Nguyễn Duy (Có dàn ý chi tiết)

>> Phân tích bài thơ Đồng chí của Chính Hữu (Có dàn ý chi tiết)

II. Bài làm phân tích bài thơ Đoàn thuyền đánh cá

Có thể nói phong trào Thơ mới đã sản sinh ra một thế hệ vàng của thi ca Việt Nam. Ở đây hội tụ rất nhiều nhà thơ lớn có tên tuổi như Xuân Diệu, Thế Lữ, Huy Cận, Tản Đà,… Trong số các nhà Thơ mới thì Huy Cận là một trong những nhà thơ tiêu biểu được nhiều người yêu thích. Thơ của ông có sự thay đổi theo sự vận động của thời cuộc. Sau cách mạng Tháng 8, thơ của Huy Cận chủ yếu lấy cảm hứng từ thiên nhiên và con người trong thời đại mới. Bài thơ Đoàn thuyền đánh cá chính là minh chứng cho giọng thơ này.

Xem thêm:  Nghị luận xã hội về trò chơi điện tử

Chọn đề tài con người lao động, Huy Cận đã mang tới một cái nhìn đầy tươi vui, rạng rỡ. Không chỉ vậy, Huy Cận đã chứng minh tài năng nghệ thuật của mình bằng những hình ảnh thơ vô cùng đẹp và giàu sức gợi. Đọc bài thơ Đoàn thuyền đánh cá, người đọc cảm tưởng như trước mắt mình đang là một vùng biển rộng lớn, những người lao động vùng biển đang bắt đầu đưa thuyền ra ngoài khơi xa với một tâm thế vui sướng, ung dung:

Mặt trời xuống biển như hòn lửa

Sóng đã cài then đêm sập cửa

Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi

Câu hát căng buồm cùng giới khơi

Mở đầu bài thơ tác giả miêu mặt trời lặn ở trên biển. Ai từng ngắm cảnh hoàng hôn trên biển chắc chắn không thể quên hình ảnh mặt trời đỏ rực đang dần dần khuất dưới lòng biển sâu. Lúc này mặt trời trở nên to hơn và đỏ rực hơn như một hòn lửa. Cách so sánh của nhà thơ Huy Cận thật đẹp và thật tinh tế. Ông đã biến vũ trụ bao la trở thành một ngôi nhà của con người. Vũ trụ là nhà, sóng là then cửa còn màn đêm là cánh cửa. Cánh cửa đã đóng lại, sóng cũng bớt ồn ào hơn vì đã cài then. Đêm tối bao chùm lên cảnh vật vậy mà có những con người họ không hề được nghỉ ngơi khi đêm xuống. Ngược lại, đây lại là lúc mà họ bắt đầu công việc ra khơi của mình. Như mọi ngày, đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi. Động từ lại cho thấy sự lặp đi lặp lại và giúp người đọc hiểu rằng đây là công việc quen thuộc của các ngư dân. Công việc ấy mang đến cho họ niềm vui, giúp của họ được tốt hơn. Chính vì vậy mới có câu thơ Câu hát căng buồm cùng gió khơi.

phan tich bai tho doan thuyen danh ca - Phân tích bài thơ Đoàn thuyền đánh cá (Có dàn ý chi tiết)

Phân tích bài thơ Đoàn thuyền đánh cá

Câu hát thể hiện được niềm vui trong lao động của những người ngư dân. Rõ ràng là làm việc vào lúc đáng lẽ cần phải được nghỉ ngơi thường khiến cho người ta cảm thấy mệt mỏi. Nhưng vì công việc này đối với họ đã quá quen thuộc và vì nó mang lại cho người dân một nguồn lợi lớn nên những câu hát vẫn tiếp tục ngân vang:

Xem thêm:  Viết đoạn văn phân tích ý nghĩa tình huống truyện trong truyện ngắn làng của Kim Lân

Hát rằng: cá bạc biển Đông lặng

Cá thu biển Đông như đoàn thoi

Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng

Đến dệt lưới ta, đoàn cá ơi.

Cá bạc, cá thu hiện lên trong câu hát của người ngư dân nghe thật đẹp. Nhà thơ khéo sử dụng biện pháp so sánh cá thu như đoàn thoi khiến cho câu thơ trở nên sinh động hơn. Điều này cũng cho thấy sự giàu có của tài nguyên thiên nhiên của vùng biển Quảng Ninh nước ta. Ngắm nhìn đoàn cá thu bơi dưới nước, trí cùng với ngòi bút lãng mạn của nhà thơ đã vẽ nên hình ảnh đoàn thoi đưa, dệt nên những tấm vải lấp lánh sắc màu. Trong câu hát có lời mời gọi những đàn cá hãy đến dệt lưới để cho người ngư dân có được một mẻ cá đầy.

Tiếp tục với sự tài hoa trong ngòi bút của mình, nhà thơ đã mang tới cho người đọc những hình ảnh vô cùng lung linh của đoàn thuyền:

Thuyền ta lái gió với buồm trăng

Lướt giữa mây cao với biển bằng

Ra đậu dặm xa dò bụng biển

Dàn đan thế trận lưới vây giăng

Sự ví von của Huy Cận khiến người đọc cảm tưởng như đang được bước chân vào một thế giới thần tiên nào đó. Ở đây, gió chính là bánh lái, vầng trăng trở thành cánh buồm. Nhờ gió và trăng, còn thuyền có thể tiến ra ngoài khơi xa một cách nhẹ nhàng như mây bay. Nó cho người đọc thấy được rằng con người của thời đại mới đã biết làm chủ thiên nhiên, làm chủ biển khơi. Họ đi bắt cá nhưng cũng phải dò bụng biển, phải dàn đan thế trận giống như chuẩn bị bước vào một cuộc chiến thực thụ. Qua đây, hình ảnh của con người được nâng tầm khiến cho họ sánh ngang với vũ trụ bao la.

Từ bao đời nay, người ngư dân đã gắn bó với biển cả. Biển đối với họ như một người thân thiết lâu ngày. Họ hiểu rõ về biển như hiểu rõ về người thân của mình vậy. Những con cá sống trong lòng đại dương cũng được họ điểm mặt, chỉ tên, nhớ đến từng chi tiết nhỏ:

Cá nhụ cá chim cùng cá đé

Cá song lấp lánh đuốc đen hồng

Cái đuôi em quẫy trăng vàng chóe

Đêm thở: sao lùa nước Hạ Long

Hình ảnh ánh trăng chiếu vào vây cá khiến những con cá trở nên lấp lánh như những ngọn đuốc dưới mặt biển khiến câu thơ trở nên đẹp hơn. Có ai nghĩ rằng trong đêm tối mịt mờ lại có thể nhìn thấy những cảnh tượng đẹp đẽ đến như vậy. Ở những câu thơ này, câu hát gọi cá vẫn tiếp tục được ngân lên. Nước vỗ vào mạn thuyền như đang hòa nhịp cùng bài hát.

Xem thêm:  Thay lời nhân vật Thuý Kiều (trong đoạn trích Thuý Kiều báo ân báo oán - tác phẩm Truyện Kiều của Nguyễn Du), em hãy viết đoạn văn kể lại cảnh báo ân Thúc Sinh, trong đó có sử dụng yếu tố miêu tả và biểu cảm

Khi bóng đêm đang dần tan đi, nhịp độ công việc càng trở nên hối hả và gấp gáp hơn để làm sao cho kịp trời sáng:

Sao mờ kéo lưới kịp trời sáng

Ta kéo xoăn tay chùm cá nặng

Vảy bạc đuôi vàng lóe rạng đông

Lưới xếp buồm lên đón nắng hồng

Đây chính là phần thưởng cho những người ngư dân vì họ đã có 1 đêm đầy nỗ lực trên biển. Dáng người ngư dân nghiêng mình dồn cả sức mạnh vào đôi tay để kéo mẻ cá không khiến cho người ta cảm thấy mệt mỏi mà chỉ thấy niềm vui. Đến khổ thơ cuối cùng, nhịp điệu trở nên chậm rãi hơn, mang đến cho người đọc cảm giác vui tươi. Nó phản ánh đúng tâm trạng thoải mái, phấn khởi của người ngư dân vì đã đạt được kết quả tốt đẹp. Chính vì vậy mà khi đoàn thuyền trở về, họ lại tiếp tục hát vang:

Câu hát căng buồm với gió khơi

Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời

Mặt trời đội biển nhô màu mới

Mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi

Hình ảnh đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời thể hiện rất rõ tính chất công việc của những người ngư dân. Bao giờ cũng vậy, họ đưa thuyền về bờ trước khi trời kịp sáng để người dân có được những mẻ cá tươi ngon nhất. Hình ảnh mặt trời lên cũng huy hoàng chẳng kém gì lúc mặt trời lặn. Nó báo hiệu một ngày mới đến và cũng dự báo cho những buổi đánh cá tốt đẹp tiếp sau.

Bài thơ Đoàn thuyền đánh cá của Huy Cận đã thể hiện được tinh thần lao động của con người cũng như cảnh đẹp của quê hương, đất nước. Đất nước chúng ta thật tươi đẹp, con người trong lao động cũng thật đẹp và thật đáng để tự hào.

Trên đây là phần hướng dẫn lập dàn ý phân tích bài thơ Đoàn thuyền đánh cá và bài văn mẫu để các em tiện tham khảo. Hy vọng rằng đây sẽ là tài liệu bổ ích giúp các em môn Văn được tốt hơn.

Thu Thủy

Bài viết liên quan