Home Văn mẫu THPTVăn mẫu lớp 10 Phân tích bài thơ Thương vợ của Tú Xương

Phân tích bài thơ Thương vợ của Tú Xương

by Văn Mẫu
22 views

Phân tích bài thơ Thương vợ của Tú Xương

Hướng dẫn

Bài thơ Thương Vợ của Tú Xương đã tạo cho người đọc được sự hóm hỉnh hài hước trong thơ ông. Nhưng với ngòi bút tinh tế, sắc sảo cùng như tình cảm của tác giả với người vợ của mình lời thơ còn là cái cười chua chát về cuộc đời, về thân phận những người phụ nữ trong xã hội lúc bấy giờ.

Mở đầu bài thơ, ông đã cho người đọc hình dung sự vất vả của vợ mình

"Quanh năm buôn bán ở mom sông

Nuôi đủ năm con với một chồng"

Mom sông là nơi cheo leo, nguy hiểm khó khăn vất vả, hoàn toàn không phù hợp với những người phụ nữ chân yếu tay mền. Thế mà bà Tú vẫn mặc cảnh "mom sông", vẫn "quanh năm buôn bán", cuộc đời bà dường như gắn bó với chốn lầy lội chênh vênh này. Với cách làm ăn trên, ta dễ đoán gia đình bà Tú cũng rất chênh vênh. Thế mà bà vẫn "nuôi đủ năm con với một chồng" hai câu thơ sau lại đi theo một xu hướng hoàn toàn khác, đảo ngược của người đọc. "Đủ" là thế nào? Có thể là cách nói của riêng ông Tú, tự ông cảm thấy vợ mình qúa đảm đang, gia đình mình mới được chu toàn. Như vậy là quá hạnh phúc, quá "đủ" rồi chăng? Cũng có thể hiểu "nuôi đủ" nghĩa là nuôi hết cả, không trừ ai. Cái chua chát trong cái hài hước là chỗ đó: một "ông chồng" cũng được xếp ngang hàng với những đứa con, để vợ phải "nuôi" (!) Ở đây còn có sự nhấn mạnh, đay lại, lặp lại các số từ: "năm con với một chồng". Các số từ "năm" và "một" ấy làm cho gánh nặng của bà Tú trong cuộc đời tần tảo vì chuyện sinh nhai càng trở nên nặng nề. Có vẻ trong ý thơ tác giả cũng có chút phê phán người chồng, một kẻ nam nhi nhưng vô dụng, phải sống nhờ vào sự tần tảo của vợ, đồng thời ca ngợi tấm lòng cao cả, đảm đang, giỏi giang của những người phụ nữ ấy. Bằng tình yêu gia đình, bằng sự cần cù chịu khó của mình, họ có thể cùng gia đình chéo chống vượt qua những khó khăn trong .

Trong ca dao xưa, hình ảnh người phụ nữ tần tảo, chịu thương chịu khó thường gắn với hình ảnh con cò, ở đây tác giả cũng mượn hình ảnh con cò để nói về người vợ của mình.

"Lặn lội thân cò khi quãng vắng

Eo sè mặt nước buổi đò đông"

Sử dụng đảo ngữ với các từ gợi cảm "lặn lội" "eo sè", nhà thơ một lần nữa muốn tô đậm cái vất vả của bà Tú. Hình ảnh con còn ẩn dụ buộc ta chạnh nhớ đến câu ca dao thân thuộc.

"Con cò lặn lội bờ sông

Gánh gạo đưa chồng tiếng khóc nỉ non"

"Tiếng khóc nỉ non"! Câu ca dao nghe mà xôn xang cả lòng.

Cũng giống như cò, bà Tú cũng gánh gạo nuôi chồng, nuôi con, một mình chống chọi với cuộc sống khắc nghiệt, chống chọi cả với những cô đơn. Nhưng con cò thì bật lên tiếng khóc còn bà Tú thì cam chịu với số phận của mình.

"Một duyên hai nợ âu đành phận

Năm nắng, mười mưa dám quản công"

Lời than không phải lời của Bà Tú mà chính là lời của Tú Xương than thay cho vợ mình. "Một duyên, hai nợ, ba tình", cái công thức mang đậm nét Á Đông xưa kia nói lên những mối phiền muộn ở đời lại được đặt vào bài thơ này. Cái sọi dây ràng buộc vô hình không phương tháo gỡ luôn thắt chặt lấy ông Tú với bà Tú. Hóa ra, cái khổ là do duyên, là bỏi bà Tú lấy phải ông Tú làm chồng (!) Vậy, nguyên nhân của nỗi khổ mà bà Tú phải gánh chịu là do ông Tú! Nhưng bà vẫn không hề phàn nàn, vẫn nhẫn nại và cam phận: "Năm nắng, mười mưa dám quản công". Các số từ một lần nữa lại được sử dụng một cách hữu hiệu để nói cái nỗi nhọc nhằn của bà Tú. Nói cách khác, ông Tú ở đây muốn động viên bà Tú một cách xót xa.

Viết Thương vợ, Trần thực ra còn có nỗi thương mình và xót xa thay cho thân tình thế thái. Cho nên hai câu thơ cuối không còn là tiếng cười hài hước chua chát mà là tiếng chửi, tiếng than thân trách phận mình:

"Cha mẹ thói đời ăn ở bạc

Có chồng hờ hững cũng như không"

Chính những bất công trong cái thời đại ấy, chế độ ấy – nó đã khiến cho những kẻ tài năng như Tú Xương trở thành gánh nặng đối với gia đình. Tuy nhiên, ngay trong cái tiếng chửi vẫn còn có chất hài hước. Chửi "thói đời" nhưng mà cũng chửi mình. Chẳng có ai lại tự nêu nguyên nhân nỗi khổ của vợ lại chính là…. mình như vậy. Bằng ngời bút sắc sảo của mình, Tú Xương đã khắc họa lên hình ảnh những người phụ nữ Việt Nam cần cù chịu khó, tần tảo sớm hôm nuôi gia đình chồng con, cái phẩm chất ấy thật đáng quý, đáng tự hào.

Thương Vợ của Tú Xương là lời tâm sự, là sự phê phán của tác giả và những người có cùng hoàn cảnh như ông với cái xã hội thối nát lúc bấy giờ. Xã hội ấy đã dành mất chỗ đứng của những tài năng như ông, khiến ông thành kẻ bất lực, ăn bám vào người vợ yếu ớt của mình.

Nguồn: Vietvanhoctro.com

Có thể bạn quan tâm

Leave a Comment