Phân tích bài thơ Trao duyên trích Truyện Kiều của Nguyễn Du (Có dàn ý chi tiết)


Truyện Kiều là một kiệt tác của Nguyễn Du và là kiệt tác của văn học Việt Nam. Trong Truyện Kiều, chúng ta đã được học nhiều đoạn trích, trong đó có đoạn trích Trao duyên. Đoạn trích này có nội dung nói về cuộc trao duyên giữa hai chị em Thúy Kiều và Thúy Vân.

Để hiểu và có thể phân tích bài thơ Trao duyên được tốt nhất, các em cần lập dàn ý chi tiết cho bài văn cũng như đọc tham khảo nhiều bài văn mẫu. Bài viết sau đây sẽ cung cấp cho các em dàn ý và bài mẫu của đề văn phân tích bài thơ Trao duyên.

I. Lập dàn ý phân tích bài thơ Trao duyên

1. Mở bài

về Nguyễn Du, Truyện Kiều và đoạn trích Trao duyên

– Trao duyên là đoạn trích có nội dung đặc sắc trong bài thơ Truyện Kiều.

– Đoạn trích thể hiện được tình cảm mà Thúy Kiều dành cho Kim Trọng.

2. Thân bài phân tích bài thơ Trao duyên

Kiều trao duyên

– Kiều dùng những lời lẽ đầy kính cẩn để trao lại tình yêu của mình cho Thúy Vân.

– Mối tình dù vừa chớm nở nhưng vẫn vô cùng sâu đậm.

– Lời nhờ cậy khiến cho Vân không thể từ chối.

– Kiều đặt trọn vẹn vào Vân.

– Từng lời của Kiều đều chặt chẽ, chính xác.

– Lý do trao duyên Kiều đưa ra hết sức thuyết phục.

Kiều trao kỉ vật cho Vân

– Kiều trao kỉ vật hẹn ước của mình và Kim Trọng cho Vân.

– Kiều coi như mình đã chết.

– Nỗi đau trong lòng Kiều khi phải trai duyên cho em.

3. Kết bài

– Tổng quát lại nội dung đoạn trích và nêu của em về đoạn trích này.

Bài viết liên quan

>> Phân tích bài thơ Nhàn của Nguyễn Bỉnh Khiêm (Có dàn ý chi tiết)

II. Bài làm phân tích bài thơ Trao duyên

Truyện Kiều của Nguyễn Du là một tác phẩm được xếp vào hàng kiệt tác của thi ca. Bài thơ như một câu chuyện kể về cuộc đời của nàng Kiều với 15 năm lưu lạc, trải qua nhiều biến cố trong cuộc đời. Đoạn trích Trao duyên là một đoạn trích hay. Nội dung trong đoạn trích khiến người đọc không khỏi xúc động vì tình cảm của Thúy Kiều dành cho Kim Trọng. Quả thực, không có gì đau đớn hơn việc phải trao lại mối lương duyên của mình cho người khác.

Xem thêm:  Bàn về thơ, nhà phê bình văn học người Nga, Bi-ê-lin-xki (1811 - 1848) cho rằng: "Thơ... nghệ thuật".... Hãy phân tích và làm sáng tỏ qua các tác phẩm thơ đã học trong sách Ngữ văn 12 Nâng cao, tập một

Duyên số, duyên phận, duyên tình, đó đều là những thứ vô cùng tự nhiên và không thể nào gượng ép được. Hai người gặp nhau, yêu nhau đó là cái duyên của họ. Các cụ xưa thường nói, ép dầu ép mỡ ai nỡ ép duyên. Vậy mà trong đoạn trích này, Thúy Kiều đang “ép” Thúy Vân phải nhận lại mối lương duyên của mình. Thúy Kiều và Kim Trọng đã từng có với nhau lời hẹn ước, nhưng nay vì biến cố gia đình, Kiều phải bán thân mình để chuộc cha đồng nghĩa với việc Kiều phải từ bỏ mối lương duyên của mình với Kim Trọng. Nghĩ thương người yêu và không muốn phản bội lại lời hẹn ước, Kiều muốn Thúy Vân thay mình vừa gánh vác chuyện gia đình, chăm lo cho cha mẹ, vừa nhận lại mối tơ duyên của mình. Đó là lý do vì sao diễn ra cuộc trao duyên này.

phan tich bai tho trao duyen - Phân tích bài thơ Trao duyên trích Truyện Kiều của Nguyễn Du (Có dàn ý chi tiết)

Phân tích bài thơ Trao duyên

Biết việc này là quá khó khăn với Thúy Vân bởi có ai là không muốn tự đi tìm hạnh phúc riêng của bản thân mình. Vậy nên với vị trí là một người chị, Thúy Kiều vẫn tỏ ra lễ phép, kính cẩn thay vì ép buộc:

Cậy em em có chịu lời

Ngồi lên cho chị lạy rồi sẽ thưa

Hai câu thơ toát lên biết bao nhiêu nỗi chua xót, dằn mặt và chắc hẳn để nói ra được những lời như vậy thì Thúy Kiều đã phải tốn không ít nước mắt. Những từ ngữ như lạy, thưa thể hiện một thái độ thành kính. Thúy Kiều đã đặt Vân vào trong một tình cảnh vô cùng khó, khiến cho Vân bị động và buộc phải nghe theo những lời chị gái của mình nói. Có lẽ với hai câu mở đầu này, Thúy Vân vẫn chưa hiểu điều gì sẽ xảy đến với mình sắp tới. Không ai có thể đoán biết được Thúy Kiều sẽ trao duyên như vậy.

Xem thêm:  Người ta nói: từ một hạt cát có thể kể thành truyện. Em hãy thử kể một câu chuyện như thế

Tiếp theo lời mở đầu ấy, Thúy Kiều đã giãi bày nỗi lòng của mình bằng những câu thơ nghe thôi mà như dao cứa vào tận trong tim:

Giữa đường đứt gánh

Keo loan chắp mối tơ thừa mặc em

Kể từ khi gặp chàng Kim

Khi ngày quạt ước khi đêm chén thề

Sự đâu sóng gió bất kì

Hiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn hai

Đọc đến đoạn thơ này, chúng ta có thể hiểu được cậy ở đây chính là cậy nhờ, nó mang một chút ép buộc nhưng cũng có sự cầu xin. Giữa hai bên, một bên tình, một bên hiếu, Thúy Kiều đã chọn và đặt lên hàng đầu. Vậy nhưng nàng không muốn phụ Kim Trọng. Nàng nói đứt gánh tương tư để ám chỉ mối duyên tình đã vỡ, đã đứt gánh giữa đường. Không muốn Kim Trọng phải đau lòng, Thúy Kiều đã nhờ vậy Thúy Vân thay mình nối tiếp mối lương duyên này.

Với tính cách và tài năng của mình, Thúy Kiều đã khéo léo khi cậy duyên em gái, cậy tình máu mủ ruột già để cho Thúy Vân không nói được câu từ chối:

Ngày xuân em hãy còn dài

Xót tình máu mủ thay lời nước non

Chị dù thịt nát xương mòn

Ngậm cười chín suối hãy còn thơm lây

Nhắc đến ngày xuân của Thúy Vân, Thúy Kiều hiểu tuổi thanh xuân của em gái mình còn rất dài. Kiều hiểu nỗi khổ của Thúy Vân bởi nếu như không có sự việc này thì Thúy Vân có thể tìm được tình yêu đích thực của riêng mình. Thế nhưng xót tình máu mủ, Thúy Kiều muốn Thúy Vân nể tình chị em máu mủ mà thay mình thay lời nước non cùng với Kim Trọng. Có như vậy thì dù có thịt nát xương mòn nơi đất khách Thúy Kiều cũng có thể mỉm cười. Những lời nói chân tình như dao cứa ấy làm sao Thúy Vân có thể chối từ.

Xem thêm:  Viết đoạn văn ngắn nêu cảm nghĩ nhân mùa tựu trường

Kiều nghĩ tới tương lai mù mịt của mình, nghĩ đến cái chết nhiều hơn là sự sống. Có lẽ cũng bởi với nàng giờ đây như là cõi chết. Tâm hồn nàng đã mất đi kể từ lúc nàng quyết định bán thân mình để chuộc cha. Cái chết càng hiện lên rõ hơn trong những lời nói tiếp theo:

Mai sau dù có bao giờ

Đốt lò hương ấy so tơ phím này

Trông ra ngọn cỏ lá cây

Thấy hiu hiu gió thì hay chị về

Hồn còn mang nặng lời thề

Nát thân bồ liễu đèn nghì trúc mai

Dạ đài cách mặt khuất lời

Rảy xin chén nước cho người thác oan

Đọc những lời này, ta thấy xót thương cho số phận của nàng Kiều. Đau khổ và bế tắc, trong lòng Kiều chồng chất những nỗi đau. Với việc sử dụng từ ngữ mạnh, Nguyễn Du đã khiến cho người đọc cảm thấy xót xa hơn cho cuộc đời của nàng Kiều.

Qua đoạn trích Trao duyên, chúng ta thấy được tình cảm chân thành và mãnh liệt của Thúy Kiều. Qua đây, cũng xót thương cho số phận của những người phụ nữ xưa kia. Họ không có quyền tự quyết định cuộc sống của mình.

Trên đây là dàn ý chi tiết phân tích bài thơ Trao duyên cùng với bài viết mẫu cho các em tham khảo. Tài liệu này sẽ giúp ích nhiều cho các em để được tốt hơn.

Thu Thủy

Bài viết liên quan