Phân tích bài thơ Tự Tình 2 của Hồ Xuân Hương hay nhất

0
Loading...

Đề bài: Phân tích bài thơ Tự Tình 2 của Hồ Xuân Hương

Bài làm

Hồ Xuân Hương là một nữ thi sĩ xuất sắc với những đóng góp đáng kể vào nền thơ ca dân tộc. Sự nghiệp văn chương của bà mang phong cách thơ độc đáo với chủ yếu những sáng tác tả cảnh ngụ tình. Bà còn được biết đến là một nhà thơ chuyên viết về đề tài thân phận của người phụ nữ trong xã hội cũ. Bài thơ Tự Tình II chính là một trong những sáng tác đó.

Mở đầu bài thơ Tự Tình 2 chính là hình ảnh người phụ nữ trong đêm khuya:

“Đêm khuya văng vẳng trống canh dồn

Trơ cái hồng nhan với nước non”

Hồ Xuân Hương đã gợi mở cho người đọc thấy ngay được thời gian nghệ thuật đó chính là vào lúc đêm khuya. Đây là thời điểm mà con người ta nếu như không ngủ được thì trong lòng ắt hẳn mang những nỗi suy tư, đang ở trạng thái cảm xúc khó miêu tả nhất. Trong không gian đó thì “văng vẳng” đâu đây tiếng trống canh. Chính vì đêm khuya thanh vắng nên âm thanh trống canh từ xa mới vọng lại rõ ràng đến vậy. Cũng trong thời điểm ấy thì có một người phụ nữ vẫn còn thao thức. Ắt hẳn người này rất xinh đẹp bởi Hồ Xuân hương đã gọi tên bằng từ “hồng nhan”. Dù cho có nhan sắc mặn mà nhưng lại “trơ với nước non”, chẳng có ai nhìn nhận, chẳng có ai có thể thấy được vẻ đẹp ấy. Trong quãng đời rộng lớn, trong không gian vắng lặng, u tịch thì người phụ nữ ấy nhận ra được thân phận của mình, nhỏ bé giữa thiên nhiên, sự cô đơn, lẻ loi và tiếng trống gầm canh như càng thêm tô điểm cho sự cô đơn ấy, khiến người “hồng nhan” càng thêm buồn, trống vắng. Chính vì tâm trạng ấy nên người phụ nữ đó mới tìm đến rượu để mong giải nỗi sầu:

Phân tích bài thơ Tự Tình 2 của Hồ Xuân Hương hay nhất

Phân tích bài thơ Tự Tình 2

“Chén rượu đưa hương say lại tỉnh

Vầng trăng xế bóng khuyết chưa tròn”

Loading...

Những tưởng có thể mượn rượu để giải nỗi sầu, để dốc bầu tâm sự và có thể đi vào giấc ngủ quên đi những muộn phiền. Nhưng trớ trêu thay người muốn say để quên đi thì lại chẳng thể say mãi được mà lúc tỉnh thì lại càng thêm buồn tủi. Mượn rượu giải sầu nhưng chẳng có nỗi sầu nào biến mất mà chỉ thấy vầng trăng “bóng khuyết chưa tròn”. Hồ Xuân Hương đã mượn hình ảnh trăng khuyết để nói lên số phận hẩm hiu, chưa được hưởng hạnh phúc trọn vẹn trong khi tuổi xuân thì có hạn. Càng tỉnh táo thì dường như sự nhận thức về hạnh phúc của bản thân mình càng trở nên rõ ràng. Qua câu thơ cũng thể hiện khát vọng được hạnh phúc, được thoát khỏi cảnh sầu lẻ bóng. Nhìn nhận được thực tại tàn khốc ấy nhà thơ như muốn:

“Xiên ngang mặt đất rêu từng đám

Đâm tạc chân mây đá mấy hòn”

Nhà thơ sử dụng những động từ mạnh “xiên ngang”, “đâm toạc” để bày tỏ sự bộc phát tâm trạng, sự bức bối, uất ức của người “hồng nhan”. Hình ảnh những đám rêu xanh cũng mang theo những ẩn ý riêng của tác giả. Rêu vốn là một loại cây nhỏ bé nhưng lại chứa đựng sức sống mạnh mẽ, dù cho ở điều kiện sống như thế nào chăng nữa thì nó cũng cố gắng vươn lên, sống tươi tốt. “Xiên ngang mặt đất” thể hiện sự phản kháng quyết liệt, ham muốn xuống mãnh liệt của đám rêu hay của chính nhân vật trữ tình đang khao khát một cuộc sống tốt đẹp hơn. Bên cạnh đó, đối lập với sự rộng lớn của bầu trời chính là hình ảnh những hòn đá nhỏ. Hòn đá tuy nhỏ bé nhưng muốn bứt phá, rời khỏi mặt đất để có thể đến với bầu trời cao xanh kia, để có thể làm một hành động phi thường đó là “đâm toạc chân mây”. Tuy nhiên, khát khao là vậy thì giữa thiên nhiên với con người cũng có sự đồng điệu nhất định, hòn đá dù có được ném lên cao, rời khỏi mặt đất nhưng vẫn sẽ phải trở lại nơi nó đã rời khỏi và con người cũng vậy, dù có vùng vẫy, gắng gượng nhưng cũng không thể thoát khỏi thực tại. Đặc biệt khi đặt vào hoàn cảnh kiếp làm vợ lẽ của người ta lại càng thấm thía nỗi buồn của bà:

“Ngán nỗi xuân đi xuân lại lại

Mảnh tình san sẻ tí con con”

Mùa xuân của thiên nhiên vốn tuần hoàn nhưng với con người lại hữu hạn. Đối với một người phụ nữ thì tuổi xuân chẳng hề dài mà một khi đã trôi đi thì chẳng bao giờ có thể lấy lại được. Đáng buồn hơn là có rất nhiều người phụ nữ có thân phận hẩm hiu, bất hạnh, cả tuổi xuân sống trong cảnh cô đơn, lẻ loi chẳng lúc nào có được hạnh phúc trọn vẹn. Chính vì thế thi sĩ đã sử dụng từ “ngán” để bày tỏ tâm trạng của mình lúc bấy giờ. Mảnh tình vốn đã nhỏ nhoi rồi ấy vậy mà lại phải san sẻ, chia nhỏ ra chứ không được hưởng trọn vẹn, không được đong đầy hạnh phúc.

Qua đó ta thấy bài thơ Tự Tình quả thực là một bài thơ hay về đề tài thân phận của người phụ nữ trong xã hội cũ. Nhà thơ đã cất lên tiếng lòng của mình, thay những người phụ nữ nói lên nỗi niềm, khát vọng được yêu thương, được hưởng hạnh phúc trọn vẹn.

Loan Trương

Chia sẻ bài viết:
<